Carolina (66) woont in Almere Kruidenwijk, maar is van oorsprong een echte Amsterdamse uit de Jordaan. Ze heeft onder andere jarenlang een buitenschoolse opvang gehad voor kinderen met een ‘rugzakje’, was actief EHBO’er en had vijftien jaar een eigen leerbedrijf voor het ROC en LOI. Sinds juni dit jaar zet ze zich ook in voor Woonzorg Flevoland. Als Carolina binnenkomt op de dinsdag of donderdag kan je niet om haar enthousiasme heen: koptelefoon op, glimlachend en dansend op haar favoriete muziek.

De kennismaking bij Leemwierde

Carolina is via via als vrijwilliger bij Leemwierde terechtgekomen: “De oma van Naomi Dorenbos (coördinator vrijwilligers) zit in mijn vriendenkring. Zij gaf een keer aan dat ze bij Leemwierde vrijwilligers konden gebruiken. ‘Jij hebt zoveel ervaring, zei ze, waarom ga je niet daar werken?’ Dus nieuwsgierig als ik ben, ging ik even kijken bij Naomi en op gesprek. Ons gesprekje van een halfuur werd tweeëneenhalf uur en ik heb gelijk het hele gebouw en de bewoners gezien. Dat was heel fijn. Al sinds die eerste dag kom ik bij Leemwierde binnen in een deken van warmte; de bewoners geven allemaal knuffels, omarmingen en iedereen is hartstikke blij en nieuwsgierig wat we gaan doen die middag.”

Ervaring in de zorg

Ze had toen ze binnenkwam bij Woonzorg Flevoland al aardig wat ervaring in de zorg als pedagogisch medewerker niveau vier. Carolina: “Ik heb bij mijn buitenschoolse opvang altijd met kinderen gewerkt met bijvoorbeeld ADHD, PDD-NOS en Asperger. En ik heb ook BBL’ers en BOL studenten opgeleid binnen het domein zorg en welzijn.”  Daarnaast is ze vrijwilliger voor een andere woonzorginstelling, coacht ze twee dagen in de week een groep bij het Oranje Huis en begeleid ze al zeventien jaar mensen in de terminale zorg gedurende hun laatste levensfase. Carolina: “Het werd al snel duidelijk met mijn achtergrond dat ik sneller dingen zelfstandig kon oppakken bij Leemwierde en niet specifiek begeleiding ergens bij nodig heb. Ik doe mijn eigen ding, maar wel in afstemming met iedereen. Over het algemeen was er direct vanaf het begin veel vertrouwen, ze weten dat ik de dingen goed en zorgvuldig oppak.”

Knutseldame en gastvrouw

Bij Leemwierde werkt ze op dinsdag bij de afdeling PG (psychogeriatrie). Voor ze aan haar vrijwilligersmiddag begint komt ze halfuur eerder al binnen voor, zoals ze zelf zegt: ”Een gezellig bakkie met de bewoners. Lachen en anekdotes ophalen.” Daarna gaat ze in overleg met de voedingsassistent. Ze helpt met het klaarmaken en uitserveren van de lunch en assisteert bewoners ook met het eten. Na afloop ruimt ze af, doet de vaat en zorgt dat alles weer netjes is. Carolina: “Sommige bewoners gaan in tussentijd even wandelen. Om stipt half twee komen ze vervolgens naar me toe met de vraag: ‘Wat gaan we vandaag knutselen?’ Ik ben namelijk de knutseldame van twee tot vier.” Na een creatieve middag kralen rijgen, haken, kleien, sieraden maken of het inkleuren van mandala’s, helpt ze weer met de avondmaaltijd. Laatst was dat een keer Poolse zuurkoolsoep. Carolina: “En dan ga ik ’s avonds als ik ook mijn eigen bordje op heb weer tevreden naar huis.” Op donderdag heeft ze soortgelijke volle dag bij de afdeling Somatiek.

In alles wat ze doet probeert ze anderen te ondersteunen, helpen en daar waar mogelijk en het werk uit handen te nemen. De verpleging en de voedingsassistenten bijvoorbeeld. Maar ook mantelzorgers en andere vrijwilligers. Carolina: “Dat is waarom ik denk ik leuk contact heb met zoveel mensen binnen bij Leemwierde.”

Liefde voor de mens

Met mensen werken en dan vooral met ouderen vindt ze fijn. Carolina: “Je geeft zoveel, maar je krijgt er ook zo ontzettend veel voor terug. Het is gewoon mijn batterij, ik laad mezelf ermee op, om het maar even zo te zeggen. Soms is het met een lach en een traan, maar met liefde voor de mens, doe ik dit heel graag.” Laatst kreeg ze een grote Toblerone van een mantelzorger. En een kaartje met de tekst: Elke donderdag als jij er bent, dan schijnt de zon hier. Dat raakte haar: “Ik vind zoiets echt ontzettend lief om te horen!”

Lapjesdekens

In haar eigen vrije tijd mag Carolina graag creatief bezig zijn. “Zo maak ik bijvoorbeeld lapjesdekens voor mensen in de bewindvoering. Dan zet ik ’s avonds een film op en ga ik lekker zitten haken. Vaak maak ik losse vierkantjes. De persoon voor wie de deken is mag kiezen in welke kleur. Er zijn ook gothic-figuren, die willen alleen maar zwart, maar met mijn advies mogen er dan wat witte of rode rozetjes doorheen.” Verder is ze dol op hiphop, soul en R&B. Carolina: “Ik luister naar muziek die misschien niet echt bij mijn leeftijd past; Drake, Cardi B, Doja Cat dat soort artiesten. Daarom stuiter ik altijd enthousiast overal binnen!”

Sterk onderdeurtje

Twee weken terug op PG maakte ze een voorval mee waar ze nog steeds best van onder de indruk is, maar wat uiteindelijk grappig afliep. Een bewoner dreigde namelijk te stikken in een mandarijnpartje, maar de voedingsassistente verstijfde. Met haar EHBO-achtergrond kwam Carolina automatisch in actie. Carolina: “Ik ben helemaal niet zo groot, één meter zesenvijftig, een klein onderdeurtje zeg maar. Maar ik ben er naartoe gehaast en heb twee keer de Heimlich toegepast, waar bij de tweede poging het mandarijnpartje eruit kwam. De reactie van die meneer later was wel grappig ‘Jemig, dat zo’n klein onderdeurtje zoveel kracht heeft om mij in beweging te krijgen’. Toen viel de spanning weg en was ik vooral blij dat ik dé helpende hand kon bieden.”

Meldkameroortjes

Een leuk compliment dat ze in haar tijd als vrijwilliger heeft gekregen is dat ze ‘meldkameroortjes’ heeft. En oogjes. Carolina: “Dat zei één van de mantelzorgers. En het is ook wel waar. Vraagt iemand om iets te drinken, dan sta ik allang klaar met een glas. Mijn oren zijn door het EHBO verleden echt gespitst op alles wat ik hoor.”

Een big smile

Als Carolina met een big smile de deur weer uitloopt vindt ze een dag als vrijwilliger extra geslaagd. “En dat lukt altijd wel! In mijn telefoon heb ik wel vijfentachtig beltonen staan. Fragmenten van onder andere hiphop liedjes. Als ik ’s avonds met de WMO taxi naar huis ga en die staat voor de deur, dan krijg ik standaard een belletje. En doen alle PG-bewoners die er zitten een dansje met mij op de beltoon voor ik naar de taxi ga dus die wacht altijd netjes.”

De toekomst van de vrijwilliger in de zorg

Volgens Carolina zijn vrijwilligers in de zorg in de toekomst onmisbaar. Carolina: “Er zullen steeds meer vrijwilligers nodig zijn om taken over te nemen. Niet iedereen heeft heel veel familie of familie die de tijd en ruimte heeft om te mantelzorgen. Vrijwilligers zijn dan een duidelijke noodzaak. Ook al krijgen vrijwilligers nog niet altijd de waardering die ze verdienen. Hoor ik iemand zeggen ‘Het is maar een vrijwilliger’, dan denk ik het is voor de bewoner wel een bekend gezicht die ook dingen ziet en dingen voor de professionals uit handen kan nemen. Iemand die bijvoorbeeld elke week piano komt spelen met een bewoner, is voor die persoon ontzettend belangrijk.” Ook denkt ze dat het wenselijk is om de communicatie in de toekomst te verbeteren tussen vrijwilligers, mantelzorgers, zorgprofessionals en andere specialisten. Met veel kortere lijntjes waar mogelijk.

Carolina’s tip voor nieuwe vrijwilligers

Carolina heeft nog een goede tip voor mensen die overwegen om vrijwilliger te worden in de zorg: “Probeer eens een ‘snuffeldag’. De sfeer proeven en kijken of het iets voor je is. Voel je je er happy bij? Dan is dat erg mooi. Maar je mag ook tot de conclusie komen dat vrijwilligerswerk in de zorg niets voor je is. Door te oriënteren kom je er sneller achter wat je wil. Ik probeer zelf in ieder geval iedereen in mijn netwerk te stimuleren om eens langs te komen en te kijken. Laat het je overkomen zeg ik dan, want echt het geeft zoveel liefde en plezier. Het ertoe doen is het mooiste wat vrijwilligerswerk je kan geven!”

Lees ook het verhaal van vrijwilliger Peter.